Maharashtra Farmer loan waiver: राज्यातील शेतकरी बांधवांसाठी पुन्हा एकदा आशेचा किरण दिसू लागला आहे. वाढती थकबाकी, नापिकी, हमीभावाचा प्रश्न, अतिवृष्टी आणि दुष्काळाच्या फेऱ्यात अडकलेल्या शेतकऱ्यांसाठी राज्य सरकार मोठा निर्णय घेण्याच्या तयारीत असल्याची चर्चा आहे. अर्थसंकल्पीय अधिवेशनाच्या पार्श्वभूमीवर कर्जमाफीबाबत सकारात्मक हालचाली सुरू असल्याची माहिती सहकार विभागातील सूत्रांकडून समोर आली आहे. त्यामुळे आता लाखो शेतकऱ्यांच्या नजरा सरकारच्या घोषणेकडे लागल्या आहेत.
राज्यातील तब्बल २५ लाख शेतकऱ्यांकडे बँकांचे सुमारे ३५ हजार ५०० कोटी रुपयांचे कर्ज थकीत आहे. गेल्या काही वर्षांत नैसर्गिक संकटांनी शेतकऱ्यांची कंबर मोडली आहे. कधी अवकाळी पाऊस, कधी गारपीट, तर कधी दुष्काळामुळे पिकांचे मोठे नुकसान झाले. उत्पादन खर्च वाढला पण बाजारात हमीभाव मिळाला नाही. परिणामी अनेक शेतकरी कर्जाच्या जाळ्यात अडकले. या पार्श्वभूमीवर सरकार शेतकऱ्यांना दिलासा देण्याच्या तयारीत असल्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
मुख्यमंत्र्यांनी थकबाकीदार आणि कर्जदार शेतकऱ्यांची सविस्तर माहिती मागवली असल्याचे सांगितले जात आहे. कोणत्या जिल्ह्यात किती शेतकरी थकीत आहेत, किती रक्कम बाकी आहे, कोणत्या बँकांचे कर्ज जास्त आहे याचा आढावा घेतला जात आहे. मार्च अखेरीस सादर होणाऱ्या अहवालाच्या आधारे अंतिम निर्णय जाहीर केला जाऊ शकतो. Maharashtra Farmer loan waiver
गेल्या वर्षभरात राज्यात शेतकरी आत्महत्यांचे प्रमाण चिंताजनकरीत्या वाढल्याचे अहवाल सांगतात. दररोज सरासरी सात शेतकरी आत्महत्या करत असल्याची बाब मन हेलावून टाकणारी आहे. शेतीमालाला योग्य भाव नाही, विमा रक्कम वेळेवर मिळत नाही, नैसर्गिक आपत्तींचा फटका बसतो आणि त्यातच बँकांचा तगादा — अशा परिस्थितीत अनेक शेतकरी हताश झाले आहेत. या सर्व परिस्थितीचा गांभीर्याने विचार करूनच सरकारकडून मोठा निर्णय अपेक्षित आहे.
कर्जमाफीची शक्यता कशी असू शकते?
सूत्रांच्या माहितीनुसार, तीन लाख रुपयांपर्यंतचे पीक कर्ज माफ करण्याचा प्रस्ताव विचाराधीन आहे. त्यापेक्षा जास्त रक्कम असलेल्या शेतकऱ्यांना परतफेडीसाठी मुदतवाढ दिली जाऊ शकते. पाच वर्षांपासून नियमित कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांना ५० हजार ते १ लाख रुपयांपर्यंत प्रोत्साहनपर अनुदान देण्याचाही विचार सुरू आहे. एकरकमी परतफेड योजना राबवून कर्जाची रक्कम कमी करून पुन्हा नवीन कर्ज देण्याची संधीही दिली जाऊ शकते.
ही कर्जमाफी जाहीर झाल्यास ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला मोठा दिलासा मिळू शकतो. बाजारपेठेत पुन्हा व्यवहार वाढतील, बियाणे-खत खरेदीसाठी शेतकऱ्यांकडे पैसे उपलब्ध होतील आणि शेतीचा हंगाम नव्या उत्साहात सुरू होईल. मात्र अंतिम घोषणा होईपर्यंत शेतकऱ्यांना संयम ठेवावा लागणार आहे.
सध्या राज्यभरात एकच चर्चा आहे. कर्जमाफी कधी जाहीर होणार? अर्थसंकल्पीय अधिवेशनात मुख्यमंत्री मोठी घोषणा करतील का? येत्या काही दिवसांत चित्र स्पष्ट होणार आहे. मात्र एक गोष्ट नक्की, शेतकरी अजूनही आशेवर जगतो. सरकारने योग्य वेळी ठोस निर्णय घेतला तर लाखो कुटुंबांना नवसंजीवनी मिळू शकते.